Mikrobiologia

Główne obszary działalności

Istnieje wiele organizmów niewidocznych gołym okiem, jak wirusy, bakterie, pasożyty, które mają ogromny wpływ na zdrowie człowieka i zwierząt. Niektóre z nich wywołują choroby, a inne, jak mikrobiom jelitowy, korzystnie oddziałują na nasze zdrowie.

Właśnie dlatego mikrobiologia jest tak ważna - dla medycyny, nauk biologicznych, farmacji i przemysłu spożywczego.

Mikrobiologię można podzielić na dwa główne nurty: mikrobiologię czystą i stosowaną. Mikrobiologia czysta koncentruje się na badaniu mikroorganizmów, natomiast stosowana analizuje ich interakcje ze środowiskiem oraz innymi organizmami i wykorzystuje te interakcje w praktyce. W obu dziedzinach podstawą jest dostęp do odpowiednich mikroorganizmów.

Oferujemy wysokiej jakości narzędzia do obu kluczowych obszarów – do wszystkich zadań, od pobierania próbek po hodowlę i analizę. Nasze rozwiązania opierają się na bogatym doświadczeniu w medycynie i badaniach naukowych, spełniając najwyższe wymagania pod względem jakości, czystości i wygody użycia. Poznaj szeroką ofertę SARSTEDT i korzystaj z naszego doświadczenia w dziedzinie mikrobiologii.

Pobieranie próbek

Przed pobraniem próbki warto zadać sobie kilka podstawowych pytań. Do czego potrzebne są mikroorganizmy? Co ma być analizowane lub badane? Czy celem jest znalezienie najlepszego sposobu leczenia człowieka lub zwierzęcia? Czy trzeba udowodnić brak określonych mikroorganizmów, np. w przemyśle spożywczym? A może chodzi o poszukiwanie konkretnych organizmów, które mogą leżeć u podstaw opracowania kolejnego skutecznego leku, tzw. blockbustera, w przemyśle farmaceutycznym?

Pobieranie próbek: wybór zależy od metody

Wybór metody pobierania próbki zależy zawsze od miejsca jej pobrania.

Wymazy

Do pobierania próbek z powierzchni lub jam ciała człowieka i zwierząt stosuje się wymazówki, które są idealnym narzędziem w przypadku dalszego transportu próbek bakteriologicznych i cytologicznych.

W zależności od miejsca zastosowania wymazówki są dostępne w różnych wersjach i wykonywane z różnych materiałów, na przykład z wytrzymałą bagietką z tworzywa sztucznego lub elastyczną bagietką z aluminium. Ponadto dostępne są wersje z podłożem transportowym i bez niego. W przypadku dłuższych odległości lub szczególnie wrażliwych mikroorganizmów zaleca się wybór wymazówki z podłożem transportowym stabilizującym próbkę. Dodatek węgla do podłoża transportowego w niektórych wersjach służy neutralizacji toksyn bakteryjnych i innych substancji hamujących wzrost.

Pobieranie próbek moczu i kału

Przy pobieraniu moczu i kału bardzo ważna jest higiena. W przypadku próbek płynnych, jak mocz, zaleca się stosowanie bezigłowej metody aspiracyjnej, umożliwiającej pobranie wymaganej ilości materiału do badań z pojemnika zbiorczego. Jest to najprostsza metoda przenoszenia moczu do pojemników wtórnych, co potwierdzają badania naukowe (link do pracy Delanghe i wsp.). Metodą alternatywną jest system próżniowy, w którym mocz przenosi się do pojemnika za pomocą podciśnienia.

Do próbek kału sprawdzają się probówki kałowe dostępne w różnych rozmiarach. Pozwalają pobrać i przenieść próbkę do probówki w higieniczny i bardzo prosty sposób za pomocą szpatułki zintegrowanej z zakrętką. Poznaj przedanalityczne metody pobierania i przygotowania próbek moczu i kału.

Płytki Petriego

Płytki Petriego to klasyczne narzędzie do hodowli mikroorganizmów. Są idealne do pracy z gorącymi podłożami hodowlanymi dzięki odporności na temperatury do 80°C. Dostępne są w różnych rozmiarach i wariantach, z żebrami wentylacyjnymi lub bez. Wybór zależy od potrzeb konkretnej hodowli. Wersje z żebrami wentylacyjnymi zapewniają lepszą wymianę gazową, natomiast bez nich – ograniczają parowanie, umożliwiając dłuższy czas inkubacji. Niektóre płytki są podzielone przegrodami (podłoża dwudzielne), co pozwala na równoległe badania w porównywalnych warunkach lub stosowanie różnych podłóż hodowlanych. Płytki można układać stosy, transportować oraz wykorzystywać w dużych ilościach do hodowli kultur mikroorganizmów przy użyciu statywów na płytki.

Analiza hodowli mikroorganizmów

Celem analizy jest potwierdzenie obecności konkretnego mikroorganizmu w miejscu pobrania próbki oraz oznaczenie jego ilości. Często bowiem obecność mikroorganizmów do określonej wartości granicznej uznaje się za nieistotną i dopiero przekroczenie wartości progowej budzi obawy.

W zależności od obszaru badań stosuje się różne metody, takie jak pomiary fotometryczne lub badania mikroskopowe. Wykorzystuje się także oznaczenia immunologiczne, jak ELISA (enzymatyczne oznaczenia immunologiczne) oraz reakcje PCR, czyli reakcje łańcuchowej polimerazy.

Utylizacja zanieczyszczonych materiałów

Po zakończeniu hodowli i analizie próbek używane w trakcie tych procedur materiały nie są już potrzebne i podlegają utylizacji zgodnie z obowiązującymi procedurami.

Zgodnie z dyrektywą UE czynniki biologiczne zostały podzielone na cztery różne kategorie, gdzie materiały należące do kategorii 1 to substancje biologiczne niskiego ryzyka, a kategoria 4 oznacza wysokie ryzyko zakażenia. Odpady są gromadzone w tak zwanych workach do utylizacji lub sterylizacji w autoklawie. Worki dostępne są w różnych rozmiarach i muszą zostać oznaczone zgodnie z kategorią klasyfikacji zagrożenia ze strony znajdujących się w środku odpadów, na przykład symbolem "Biohazard". Przed prawidłowym zutylizowaniem materiał musi zostać poddany sterylizacji w autoklawie. Przed utylizacją worek z odpadami biologicznymi musi zostać wysterylizowany w autoklawie i dlatego musi wytrzymywać wysokie temperatury, zazwyczaj do 134°C.

Archiwizacja próbek

Po zakończeniu analiz często niezbędne jest archiwizowanie próbek lub przechowywanie ich do późniejszego powtórzenia badań. Dobrze znanym przykładem ilustrującym zasadność takiego postępowania jest kolekcja mikroorganizmów w Leibniz Institute DSMZ, Niemieckiej Kolekcji Mikroorganizmów i Kultur Komórkowych, w której – dzięki nowym technologiom –odkryto nowe właściwości antybiotykotwórcze bakterii badanej od ponad 40 lat.

Archiwizacja próbek bywa niekiedy podyktowana wymogami prawnymi, np. w przemyśle spożywczym, w przypadku którego należy zawsze przechowywać próbki referencyjne produktów zawierających surowe jaja kurze.

Odpowiednie pojemniki do archiwizacji próbek

Pojemniki do archiwizacji próbek muszą spełniać konkretne wymagania, takie jak odporność na temperatury poniżej zera oraz trwałość zapewniająca sukces badawczy po 40 latach, a nawet dłuższym okresie. Do archiwizacji próbek używane są probówki, mikroprobówki z zakrętkami, płytki deep well (z głębokimi dołkami) oraz probówki kriogeniczne w zależności do potrzeb wynikających z warunków przechowywania materiału do badań.